Stel je voor: je leest een politiek akkoord vol beloften, en twee jaar later vraag je je af: wat is er nou écht van terechtgekomen? Het coalitieakkoord van 2024 lag op tafel met veel plannen. Nu we in 2026 zitten, is het tijd voor een heldere check.
▶Inhoudsopgave
- Wonen: betaalbaarheid en bouwlocaties
- Klimaat en energie: stikstof, wind en zon
- Zorg en preventie: van wachtlijsten naar actie
- Veiligheid en justitie: meer blauw op straat
- Werk en inkomen: een eerlijker arbeidsmarkt
- Onderwijs en kansen: investeren in de toekomst
- Europa en defensie: sterker samen
- Conclusie: wat is er echt gedaan?
Wat is er al uitgevoerd? Wat draait al volop en wat staat nog in de startblokken?
In dit artikel kijken we zonder blad voor de mond naar de stand van zaken. We houden het simpel, scherp en gewoon lekker leesbaar. Laten we beginnen.
Wonen: betaalbaarheid en bouwlocaties
Wonen was een hoofdpijndossier en dat is het nog steeds. Toch gebeurt er in 2026 best wat.
De verlaagde btw op woningrenovatie is in volle gang. Wie zijn huis energiezuiniger maakt, betaalt nog steeds 9 procent btw in plaats van 21 procent op materialen en arbeid. Dat scheelt flink bij de aannemer. De maatregel liep aanvankelijk tot eind 2025, maar is in 2026 voorlopig doorgetrokken voor woningen die voor 1 januari 2024 al bestonden.
Handig voor huiseigenaren die isolatie, een warmtepomp of zonnepanelen willen aanpakken. Op het gebied van nieuwbouw zitten we midden in een omslag.
Het kabinet heeft de crisiswetgeving voor woningbouwprojecten versneld doorgevoerd. Dat betekent sneller bouwvergunningen en minder juridische vertraging.
In steden als Utrecht, Eindhoven en Amsterdam lopen al projecten waarbij de nieuwe aanpak wordt toegepast. In 2026 zagen we de eerste concrete resultaten: meer vergunningen in de eerste helft van het jaar en snellere start van bouwlocaties. De focus ligt op betaalbare huur- en koopwoningen in de middensegmenten.
Het aantal nieuwe sociale huurwoningen loopt nog iets achter, maar de plannen liggen op tafel. De huurcommissie en gemeenten krijgen meer handvatten om huurders te beschermen.
In 2026 is er een aangescherpte aanpak tegen huisjesmelkers. Huurders kunnen makkelijker melding maken via het loket van de gemeente. Dit is geen wondermiddel, maar het helpt wel.
Klimaat en energie: stikstof, wind en zon
Het klimaatdossier blijft ingewikkeld, maar er zijn stappen gezet. De stikstofaanpak is in 2026 verder uitgewerkt.
Boeren die stoppen, krijgen een eerlijke vergoeding en er zijn duidelijke regels voor natuurherstel. Het is niet klaar, maar het proces loopt. Op energiegebied is de salderingsregeling voor zonnepanelen in 2026 nog steeds van kracht.
Het afschaffen ervan was oorspronkelijk gepland, maar de regeling is gefaseerd afgebouwd.
Wie in 2026 zonnepanelen legt, mag de opgewekte stroom nog steeds salderen, zij het met een licht afbouwpercentage. Dit zorgt voor duidelijkheid voor huishoudens en bedrijven. De uitrol van windmolens en zonneparken gaat door.
In 2026 zagen we nieuwe windparken aan land en op zee in aanbouw. De overheid stimuleert groene waterstofprojecten en investeert in de opslag van energie.
Bedrijven als Shell, Eneco en Vattenfall werken mee aan pilots voor groene waterstof.
Het doel: minder afhankelijkheid van gas en een stabiel netwerk.
Zorg en preventie: van wachtlijsten naar actie
De zorg is een complex verhaal, maar er zijn concrete stappen gezet. De wachtlijsten voor jeugdzorg en ggz zijn nog lang, maar in 2026 is er meer geld vrijgemaakt voor extra behandelcapaciteit.
De wachtlijstaanpak is in een stroomversnelling gekomen. Ziekenhuizen en ggz-instellingen krijgen extra budget voor het aannemen van zorgpersoneel en het inzetten van online behandelingen.
Preventie staat centraal. De regering investeert in preventieprogramma’s voor obesitas, roken en alcohol. Gemeenten krijgen meer taken en budget voor gezondheid.
In 2026 zie je dat terug in lokale campagnes en gratis sportlessen voor jongeren. Het is nog niet overal even zichtbaar, maar het begint te landen.
De basisverzekering blijft in 2026 toegankelijk. Het eigen risico is niet verlaagd, maar er zijn wel regelingen voor mensen met lage inkomens. De zorgtoeslag is stabiel gebleven. Dat helpt huishoudens die het nu al moeilijk hebben.
Veiligheid en justitie: meer blauw op straat
Veiligheid is een breed thema. In 2026 is er extra geld voor politie en justitie.
Er komen meer agenten op straat en de doorlooptijd van zaken bij de rechtbanken verbetert. Het Openbaar Ministerie krijgt extra capaciteit voor zware criminaliteit en cybercrime. De aanpak van georganiseerde misdaad is zichtbaarder geworden.
Er zijn meer undercover-onderzoeken en de samenwerking tussen politie, douane en fiscale opsporing is versterkt.
De aanpak van drugscriminaliteit blijft een speerpunt. In havensteden als Rotterdam en Amsterdam zijn extra controles ingevoerd. Op het gebied van slachtofferhulp is de toegankelijkheid verbeterd. Slachtoffers kunnen zich sneller melden en krijgen sneller begeleiding. Dit is geen magische oplossing, maar het helpt wel.
Werk en inkomen: een eerlijker arbeidsmarkt
De arbeidsmarkt verandert snel. In 2026 is de Wet toekomst pensioenen in werking getreden.
Dat betekent een nieuwe pensioenopbouw voor veel werknemers. De overstap is niet altijd makkelijk, maar de overheid en pensioenfondsen bieden duidelijke informatie. De inkomensongelijkheid is een aandachtspunt. De regering heeft de arbeidskorting en heffingskorting licht verhoogd.
Dit zorgt voor een kleine koopkrachtverbetering voor lage en middeninkomens. Het minimumloon is in 2026 verder gestegen.
Dat helpt werknemers in sectoren zoals horeca en retail. De aanpak van schijnconstructies en oneerlijke concurrentie loopt door.
De Inspectie SZW treedt harder op tegen malafide uitzendbureaus. Dit is een positieve ontwikkeling voor eerlijk werk.
Onderwijs en kansen: investeren in de toekomst
Onderwijs is een langetermijnproject. In 2026 is er extra geld voor leraren en schoolgebouwen.
De lerarensalarissen zijn gestegen en er is meer ruimte voor professionalisering. De werkdruk in het onderwijs blijft een uitdaging, maar er zijn extra handen in de klas gekomen. De stichting van nieuwe scholen en de verbouwing van bestaande gebouwen gaat door.
In 2026 zie je dat terug in de bouwplannen van gemeenten. De overheid investeert in digitale leermiddelen en betere toegang tot laptops voor leerlingen die dat nodig hebben.
De kansengelijkheid is een speerpunt. Er is extra aandacht voor leerlingen die het moeilijk hebben. De aanpak van voortijdig schoolverlaten is verbeterd. Dit helpt jongeren aan een betere start op de arbeidsmarkt.
Europa en defensie: sterker samen
Europa en defensie staan in 2026 in de schijnwerpers. De investeringen in defensie zijn verder opgeschroefd.
Dit is nodig vanwege de veiligheidssituatie in Europa. Er is extra materieel en personeel bijgekomen. Europese samenwerking blijft belangrijk.
De regering werkt mee aan Europese plannen voor energie, klimaat en handel.
Dit zorgt voor meer stabiliteit en een sterkere positie voor Nederland.
Conclusie: wat is er echt gedaan?
In 2026 is er best wat gebeurd. De woningbouw versnelt, energieprojecten draaien door en de zorg krijgt extra handen.
Toch blijven er uitdagingen. De stikstofaanpak is ingewikkeld en de wachtlijsten in de zorg zijn nog lang. De pensioenwetgeving vraagt tijd en de arbeidsmarkt blijft in beweging.
Belangrijk is dat we zien welke punten uit het coalitieakkoord 2024 inmiddels zijn uitgevoerd. Het gaat niet altijd snel, maar de lijn is duidelijk.
Voor burgers die willen weten wat er speelt, is er nu een helder beeld.
En dat is precies wat dit artikel wil bieden: een scherp, simpel en eerlijk verhaal.