Welke partijen stemmen het vaakst samen in de Tweede Kamer?

Je kent het wel: je zit lekker op de bank, scrollt door het nieuws en denkt: “Hoe doen ze dat eigenlijk, al die politici?” Ze schreeuwen elkaar de tent uit op televisie, maar achter de schermen gaat er een hele andere wereld schuil. Want terwijl de debatten soms voelen als een hoop lawaai, laat het stemgedrag in de Tweede Kamer pas écht zien wie er vriendjes zijn.

Wie stemt er eigenlijk samen? En wie ligt er constant overhoop met wie? Laten we eens duiken in de cijfers en de verborgen allianties van Den Haag. Dit is het verhaal van stem-buddies en politieke vijanden.

De stille kracht: VVD en D66 als klassieke duo

Als je kijkt naar de afgelopen jaren, springt er één duo eruit als het gaat om samenwerking: de VVD en D66. Misschien niet altijd het meest romantische paar, maar wel een die vaak hand in hand gaat de stemhokjes in.

Vooral tijdens het vorige kabinet-Rutte IV was het een geoliede machine. Hoewel ze qua karakter verschillen – de VVD als de stabiele boekenwurm en D66 als de idealistische dromer – vonden ze elkaar vaak in de middenmoot. Denk aan grote onderwerpen zoals klimaatwetgeving of de begroting.

Waar andere partijen over de zeik gingen, zaten deze twee vaak op dezelfde lijn.

Natuurlijk, D66 wilde graag sneller gaan met klimaat, en de VVD wilde de economie beschermen, maar uiteindelijk vonden ze altijd wel een compromis. In de praktijk betekent dit: als VVD en D66 samen stemmen, heb je een meerderheid te pakken die moeilijk omver te duwen is. Ze zijn de ruggengraat van veel wetten die de afgelopen jaren zijn aangenomen. Als je dus zoekt naar stabiliteit in de Haagse chaos, kijk dan naar dit tweetal.

De gedoogsteun: PVV en de VVD

Een heel ander verhaal is de relatie tussen de VVD en de PVV.

Hoewel ze formeel niet altijd samen in een coalitie zitten (behalve nu in de huidige formatie), stemmen ze in de praktijk vaker samen dan je misschien zou verwachten. Vooral op het gebied van immigratie, veiligheid en justitie zitten ze vaak op één lijn. Het is een beetje zoals die twee buurmannen die elkaar niet uit kunnen staan, maar wel dezelfde heg snoeien.

De VVD is wat pragmatischer, de PVV is harder in de retoriek, maar als het aankomt op strengere regels voor asiel of meer geld voor defensie, dan staan ze vaak zij aan zij. In de Tweede Kamer betekent dit dat een voorstel van de PVV soms onverwacht steun krijgt van de VVD, en andersom. Het is een verbondenheid gebaseerd op gedeelde belangen, niet altijd op vriendschap.

De linkse blok: PvdA en GroenLinks

Als er één duo is dat onafscheidelijk lijkt te worden, dan zijn het wel de PvdA en GroenLinks.

Al jarenlang zitten deze twee partijen in elkaars slipstream. In de peilingen en in de stemhokjes stemmen ze bijna standaard hetzelfde. Waar de een een motie indient over duurzaamheid, tekent de ander bijna automatisch mee.

Waar de ander pleit voor betere lonen, is de eerste al aan het applaudisseren. De afgelopen jaren is deze samenwerking alleen maar sterker geworden, vooral nu ze als een gezamenlijke fractie opereren in de Tweede Kamer.

Het is een logische match: beide partijen willen een sterke overheid die zich inzet voor het klimaat en sociale rechtvaardigheid.

Hoewel er onderling kleine verschillen zijn (PvdA is wat meer traditioneel sociaal, GroenLinks meer progressief groen), zijn ze in de Kamer vaak elkaars beste vrienden. Als je kijkt naar de stemuitslagen, zie je dat ze zelden tegen elkaar stemmen. Ze vormen samen een blok dat moeilijk te breken is, zolang ze niet in een regering zitten en tegenover elkaar staan.

De christelijke eenheid: CDA, ChristenUnie en SGP

Hoewel de christelijke partijen in Nederland steeds kleiner worden, weten ze elkaar in de Tweede Kamer nog steeds te vinden.

CDA, ChristenUnie en SGP delen een aantal basiswaarden die hun stemgedrag sterk beïnvloeden. Denk aan onderwerpen als zondagsrust, gezinswaarden en zorg voor de zwakkeren in de samenleving. Hoewel het CDA de laatste jaren wat meer naar het midden is opgeschoven, en de ChristenUnie en SGP wat meer op de flanken zitten, stemmen ze vaak samen op morele en ethische kwesties. In de praktijk betekent dit dat wanneer er gestemd wordt over wetten rondom levenseinde, abortus of de zondagswet, deze drie partijen vaak dezelfde kant op bewegen. Het is een stille, stabiele alliantie die niet altijd in de schijnwerpers staat, maar wel invloed heeft op hoe Nederland eruitziet.

De economische bondgenootschappen: JA21 en de FVD

Als we kijken naar de rechterflank van het politieke spectrum, is er een duidelijke match te zien tussen JA21 en de FVD. Beide partijen zijn ontstaan uit onvrede met de gevestigde orde en delen een sterk liberale, economische visie met een conservatieve inslag.

Hoewel ze in de pers soms wat botsten, stemmen ze in de Kamer verrassend vaak samen.

Ze zijn het vaak eens over het verminderen van de overheid, het afschaffen van subsidies en het weren van immigratie. Als er een motie wordt ingediend die de EU-kritische houding versterkt, of die de belastingen wil verlagen, dan is de kans groot dat zowel JA21 als FVD voor stemt. Ze vormen een compact blok aan de rechterkant dat, hoewel klein, een duidelijke geluid laat horen.

De uitschieters: Partijen die vaak alleen staan

Natuurlijk zijn er altijd partijen die het moeilijk vinden om aansluiting te vinden. Partij voor de Dieren (PvdD) stemt vaak als een van de weinigen voor radicale klimaatmaatregelen, terwijl de meeste andere partijen daar terughoudend tegenover staan. Zij zitten vaak in een hoekje van de Kamer, met moties die door de rest worden genegeerd, tot ze, in tegenstelling tot welke partij stemt het vaakst af met internationale verdragen, een keer een bondgenoot vinden bij GroenLinks.

En dan is er nog de Groep Van Haga, die na een afsplitsing vaak een eigen koers vaart.

Hoewel ze soms een stem delen met de VVD, zijn ze vaak een eenling in de Kamer. Hetzelfde geldt voor de onafhankelijke leden die soms als een soort eilandjes opereren zonder een duidelijke club om zich heen.

Hoe word je een stem-buddy?

Het is interessant om te zien dat stemmen in de Tweede Kamer niet alleen gaat over wat er in de partijprogramma’s staat.

Het gaat ook over strategie. Partijen weten dat ze alleen wetten kunnen aannemen als ze samenwerken. Daarom zoeken ze vaak op specifieke onderwerpen elkaar op.

Een voorbeeld: als er een wet wordt ingediend over de aanpak van criminaliteit, zie je vaak een blok van VVD, PVV, CDA en D66 dat voor stemt. Als het gaat om armoedebeleid, schuiven PvdA en GroenLinks naar voren, soms met steun van de ChristenUnie. Het is een constant schuivend spel van samenwerken om een doel te bereiken, waarbij ook wordt gekeken naar hoe partijen zich verhouden tot internationale verdragen.

Conclusie: Meer dan alleen rood en blauw

De Tweede Kamer is geen plek waar iedereen maar lukraak op een knopje drukt.

Het is een web van allianties, verbonden door gedeelde belangen en soms toevallige overeenkomsten. Of het nu gaat om de stabiele band tussen VVD en D66, de onvermijdelijke eenheid van PvdA en GroenLinks, of de stille steun tussen PVV en VVD, de stemuitslagen laten een patroon zien.

Voor de gewone Nederlander is het goed om te weten dat politiek niet alleen gaat over mooie praatjes, maar ook over harde cijfers en stemgedrag. De volgende keer dat je het journaal kijkt, bedenk dan eens: wie zit er eigenlijk op één lijn? Het antwoord zal je misschien verrassen. En onthoud: in Den Haag is niets wat het lijkt, maar de stem-buddies zijn er altijd.

Ze bepalen uiteindelijk wat er in de wetten komt te staan. En dat is best een machtig gegeven.