Partijvergelijkingen beleidspunten

Hoe staan Nederlandse partijen tegenover een vermogensbelasting?

Femke de Vries Femke de Vries
· · 4 min leestijd

Stel je even voor: je hebt hard gewerkt, wat gespaard en misschien zelfs een tweede huis gekocht. Nu is er weer een verkiezing en hoor je van alles over vermogensbelasting.

Inhoudsopgave
  1. Waarom is vermogensbelasting ineens zo’n hot topic?
  2. Linkse partijen: meer belasting op vermogen
  3. Rechtse partijen: minder belasting, meer ruimte voor ondernemen
  4. Het midden: een zoektocht naar balans
  5. Wat betekent dit voor jou?
  6. Conclusie: een verdeeld landschap

De een roept dat de rijken moeten betalen, de ander waarschuwt voor kapitaalvlucht. Hoe zit het nou echt? In dit artikel lees je in helder Nederlands wat de grote partijen willen met je spaarrekening en beleggingen. Geen ingewikkeld geneuzel, maar gewoon de feiten op een rij.

Waarom is vermogensbelasting ineens zo’n hot topic?

De afgelopen jaren was er veel te doen om box 3.

Dat is het deel van je inkomen dat je verdient met sparen en beleggen. De Belastingdienst rekende hier jarenlang mee, maar dat liep niet soepel. De Hoge Raad besloot dat het eerlijker moest, en nu staan we voor een grote keuze: hoe belasten we vermogen in de toekomst?

De meningen zijn verdeeld. Vooral linkse partijen willen dat mensen met veel vermogen meer belasting betalen.

Rechtse partijen willen de belasting juist verlagen of afschaffen om de economie te stimuleren.

Het Centraal Planbureau (CPB) heeft berekeningen gemaakt, maar de uitkomst is nog onzeker.

Linkse partijen: meer belasting op vermogen

Als je veel vermogen hebt, kijk je waarschijnlijk niet blij op als je de plannen van linkse partijen hoort.

Wat willen ze precies?

Partijen zoals GL-PvdA, D66, SP en Volt willen een stevige vermogensbelasting invoeren of de bestaande belasting verhogen. Het idee is simpel: wie veel bezit, moet meer bijdragen aan de samenleving. Ze willen een progressieve vermogensbelasting.

Dat betekent: hoe meer vermogen, hoe hoger het belastingtarief. Een veelgehoord voorstel is om een belasting in te voeren boven een bepaalde vrijstelling.

Stel: je hebt meer dan een ton aan vermogen. Dan betaal je over het bedrag daarboven belasting.

De opbrengst wil deze groep partijen gebruiken voor zaken als onderwijs, zorg en klimaat. Let wel: ze willen niet alleen box 3 aanpakken. Ook de zogenoemde aanmerkelijkbelang regeling (voor ondernemers met aandelen) staat op de schop. De belasting op winst uit aandelen zou omhoog moeten.

Volgens deze partijen is het oneerlijk dat vermogen vaak minder belast wordt dan arbeid. Ze willen een systeem waarin iedereen evenveel belasting betaalt over inkomen, ongeacht of het uit werk of vermogen komt.

Rechtse partijen: minder belasting, meer ruimte voor ondernemen

Aan de andere kant van het spectrum staan partijen die de vermogensbelasting juist willen verlagen of afschaffen.

De visie op vermogen

Denk aan de VVD, BBB, NSC en PVV. Hun boodschap is helder: vermogen belasten remt de economie. Deze partijen zien vermogen niet als iets om te straffen, maar als iets dat nodig is voor investeringen. Als je te veel belasting heft op spaargeld en aandelen, trekken ondernemers zich terug. Het gevolg?

Minder banen en minder groei. De VVD wil bijvoorbeeld de belasting op vermogen verlagen en de drempel voor belastingheffing verhogen.

Het idee is dat je pas belasting betaalt als je echt veel vermogen hebt.

Ook de BBB en NSC pleiten voor een eerlijker systeem waarin sparen en beleggen niet zwaar worden belast. Een veelgehoord argument: "Waarom zou ik harder werken als de helft van mijn rendement naar de belasting gaat?" Deze partijen willen dat Nederland aantrekkelijk blijft voor investeerders en ondernemers.

Het midden: een zoektocht naar balans

Natuurlijk staan niet alle partijen extreem links of rechts. Ook het midden zoekt naar een oplossing.

Partijen zoals ChristenUnie en D66 (hoewel D66 vaak links wordt genoemd, zit ze in het midden) willen een balans tussen rechtvaardigheid en economische groei. Ze pleiten voor een systeem waarin vermogen belast wordt, maar niet zodanig dat het ondernemerschap wordt ontmoedigd. Bijvoorbeeld door een lager tarief voor beleggingen die bijdragen aan maatschappelijke doelen, zoals duurzame energie. Een ander heet hangijzer is de hypotheekrenteaftrek.

Hoe zit het met de hypotheekrenteaftrek?

Hoewel dit niet direct vermogensbelasting is, hangt het samen met je woonlasten. Sommige partijen willen de aftrek versneld afbouwen, andere willen hem behouden. Dit speelt mee in de totale belastingdruk op vermogen (zoals je huis).

Wat betekent dit voor jou?

Stel, je hebt een ton vermogen. Wat gebeurt er als een linkse partij de verkiezingen wint?

En wat als een rechtse partij wint? Als linkse partijen hun zin krijgen, betaal je mogelijk belasting over je vermogen boven een bepaalde drempel.

Bijvoorbeeld 1% over het bedrag boven de 50.000 euro. Dat kan flink oplopen. Als rechtse partijen winnen, verandert er waarschijnlijk weinig of je belasting gaat omlaag.

Je houdt meer geld over om te sparen of te investeren. Het CPB berekent deze plannen altijd door. Helaas is uit de laatste doorrekening niet precies gebleken hoe hoog de totale belastingdruk op vermogen wordt. Wel is duidelijk dat de verschillen groot zijn.

Conclusie: een verdeeld landschap

De Nederlandse politiek is verdeeld over vermogensbelasting. Hoe verschillende partijen tegenover een vermogensbelasting staan, verschilt sterk: linkse partijen willen de rijken meer laten betalen voor een eerlijker samenleving.

Rechtse partijen willen de belasting verlagen om de economie te stimuleren. Voor jou als burger betekent dit: kies wat bij je past. Wil je meer geld overhouden en minder belasting betalen?

Dan stem je rechts. Wil je dat vermogen meer bijdraagt aan de publieke zaak?

Dan stem je links. Onthoud wel: plannen zijn mooi, maar de uitvoering is lastig.

De Belastingdienst moet straks controleren wie hoeveel vermogen heeft. En wat gebeurt er met je spaargeld als de rente stijgt? Hou de verkiezingsprogramma’s in de gaten en laat je informeren. Want één ding is zeker: vermogensbelasting blijft een hoofdpijndossier.


Femke de Vries
Femke de Vries
Gemeenteraad expert en politiek commentator

Femke analyseert lokale politiek en burgerparticipatie in Nederland.

Meer over Partijvergelijkingen beleidspunten

Bekijk alle 64 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Hoe vergelijk je Nederlandse politieke partijen eerlijk met elkaar?
Lees verder →